Waarom doen we dit?

Platform Duurzaam Fryslân (PDF), Friese Milieu Federatie (FMF) en Comité Hou Fryslân Mooi (CHFM) hebben elkaar gevonden als het gaat om de aanpak voor nieuwe windenergie initiatieven op land. Op tal van punten hebben ze ook verschillende meningen en standpunten over de toekomst van windenergie in Fryslân. Die verschillen van inzicht zijn niet alleen logisch gelet op hun achterbannen – het is ook goed dat ze er zijn. Immers, elke partij vertegenwoordigt een eigen, maar essentiële invalshoek in de discussie en besluit­vorming: CHFM die van de bevolking/omwonenden, FMF die van natuur, landschap en milieu en PDF die van windondernemers. De kunst was – en is – om bruggen te bouwen tussen de onderlinge verschillen. Die bruggen zijn er gekomen want er zijn ook onderwerpen waarover CHFM, FMF en PDF hetzelfde denken. Zoals:

  • Zowel CHFM, FMF en PDF willen zich inzetten voor een mooi, leefbaar en duurzaam Fryslân voor nu en voor toekomstige generaties.
  • Een bottom-up benadering vanuit betrokken partijen past beter bij Fryslân en het idee van mienskip dan een top-down benadering op basis van bestuurlijke hiërarchie.
  • Het is beter eerst te werken aan draagvlak bij alle betrokken partijen en om vervolgens (de mate van) draagvlak leidend te maken bij het selecteren en aanwijzen van locaties.
  • Saneren van bestaande solitaire of verouderde windturbines moet onderdeel zijn van elk initiatief voor het plaatsen van nieuwe.
  • Fryslân moet zelf het heft in handen houden.

Ook hebben de organisaties dezelfde mening over de inhoud. Vertrekpunt is de gedeelde mening dat het niet eerlijk is om alle lasten in een paar gebieden te concentreren en om de lusten te verdelen over de hele provincie. Daarom zien CHFM, FMF en PDF geen heil in grootschalige concentratie in drie gebieden zoals voorgesteld in de structuurvisie “Fryslân Wind­streek 2012”. Beter is het – voor de bevolking, voor natuur, landschap en milieu, maar ook voor Friese windondernemers – om, in elk geval op land, af te zien van grootschalige concentratie in enkele megaparken en te kiezen voor concentratie in een beperkt aantal clusters die qua omvang passen bij de specifieke kenmerken van het Friese landschap.

Een dergelijke aanpak maakt, per cluster, maatwerk mogelijk en maatwerk is voorwaarde voor het verwerven van draagvlak bij de bevolking, bij natuur- en milieuorganisaties en bij Friese windondernemers.

  • Bij de bevolking omdat mensen en dorpen in de buurt kunnen participeren in de opbrengsten en omwonenden eventuele schade vergoed krijgen.
  • Bij natuur- en milieuorganisaties omdat bij een keuze tussen meerdere locaties gevoelige gebieden beter ontzien kunnen worden.
  • Bij Friese windondernemers – waaronder dorpscoöperaties – omdat zij bij kleinschalige windparken betere kansen hebben om mee te doen.

 

Er is nog iets dat CHFM, FMF en PDF bindt: een gevoel van urgentie. Het Rijk eist dat de Provincie Fryslân dit jaar een plan inlevert dat ruimte biedt aan 530,5 MW opgesteld vermogen, terwijl er nu 160 MW staat. Een klein deel (18 MW) van wat er bij moet komen, wordt gerealiseerd in het Friese deel van een nieuw windpark in de Noord­oostpolder, een ander deel – nog onbekend is hoeveel – komt uit het windpark dat het Rijk wil (laten) realiseren in het noordelijke deel van het IJsselmeer. Hoe die cijfers ook uitpakken: Fryslân zal extra vermogen op land moeten realiseren wil het voorkomen dat het Rijk het heft in handen neemt en Fryslân opzadelt met enkele grootschalige windparken waarvan Fryslân wel de lasten heeft, maar niet de lusten. Dat te bereiken is geen geringe opgave en er is tijd nodig om het goed en zorgvuldig te doen – met maatwerk voor de bevolking, voor natuur, landschap en milieu en voor Friese windondernemers. Terwijl het er in 2020 allemaal moet staan!

Nieuws