De vijf stappen in het proces

Het proces is ingedeeld in vijf stappen:

Stap 1

Stap 1 begint op 1 februari en eindigt op 31 maart. In deze twee maanden kunnen initiatiefnemers hun projectvoorstellen deponeren bij de Regiegroep. Na 31 maart worden er dus geen voorstellen meer in behandeling genomen. Natuurlijk is dit kort dag, zelfs zeer kort dag. Voor de redenen om met een zo krappe termijn te werken: het Rijk legt een strakke agenda op en dreigt met ingrijpen als die niet gehaald wordt. Bovendien liggen er her en der verspreid over Fryslân plannen waar soms al meerdere jaren aan wordt gewerkt en voor de initiatiefnemers van dit soort plannen moet het in elk geval mogelijk zijn om op korte termijn met doorwrochte projectvoorstellen te komen. En als initiatiefnemers minder ver zijn: in twee maanden kan heel wat werk worden verzet, terwijl voorstellen niet zullen worden afgewezen enkel en alleen omdat nog niet alles op orde is: bij alle voorstellen, bestaand of nieuw, gaat het om werk in uitvoering.

Bij het indienen van projectvoorstellen dienen initiatiefnemers gebruik te maken van het format dat de Regiegroep in Stap 0 heeft vastgesteld. Dat format is een directe implementatie van de eisen neergelegd in de eerdergenoemde nota “Fryslân foar de Wyn – Randvoorwaarden”.

Mede op verzoek van betrokken partijen is besloten dat initiatiefnemers bij het indienen van een projectvoorstel een waarborgsom van 1000 euro moeten betalen. Reden is dat de Regiegroep met die drempel hoopt te voorkomen dat het proces “vervuild” wordt door voorstellen die misschien met enthousiasme zijn opgesteld, maar die zelfs niet in de buurt komen van de eisen die het format stelt. En die dus vervolgens – tot teleurstelling van de indieners -  allemaal worden afgewezen. De waarborgsom wordt geretourneerd als het projectvoorstel niet wordt opgenomen in het advies van “Fryslân foar de Wyn” aan de Provincie Fryslân. Is dit wel het geval dan valt het bedrag toe aan “Fryslân foar de Wyn” en vormt het voor de initiatiefnemer een onderdeel van de ontwikkelingskosten en ter dekking van kosten die buiten de subsidie van de Provincie vallen.

Stap 2

In Stap 2 (die wellicht qua tijd voor een deel kan samenvallen met de laatste weken van Stap 1) bekijkt de Regiegroep de ontvangen voorstellen. Essentieel is dat de Regiegroep die voorstellen niet gaat beoordelen op hun inhoudelijke merites, maar dat de Regiegroep enkel checkt of en in welke mate een voorstel voldoet aan de eisen van het format. Als de Regiegroep constateert dat een voorstel op onderdelen niet voldoet aan het format, stelt de Regiegroep de indiener(s) van dat voorstel daarvan zo spoedig mogelijk na 1 april 2013 op de hoogte en geeft hem/haar/hen de gelegenheid het voorstel aan te passen of aan te vullen. De termijn waarbinnen dat kan, loopt af op 30 april 2013. Dus na een periode van 2 maanden voor het indienen van een voorstel (februari en maart) is er nog een maand (april) om ingediende voorstellen te verbeteren. Nieuwe voorstellen worden in april niet meer in behandeling genomen. Als de Regiegroep er niet in zou slagen om een voorstel dat net voor1 april binnen is gekomen tijdig te controleren, kan de eindtermijn voor het inzenden van een aangepaste versie (30 april) worden opgeschoven met de extra periode die de Regiegroep nodig had voor de controle. Dit om iedereen gelijke kansen te geven.

Aan het einde van Stap 2 bekijkt de Regiegroep de binnengekomen voorstellen – al dan niet na aanpassing – opnieuw en ook nu weer uitsluitend aan de hand van de vraag of en in welke mate voorstellen voldoen aan de eisen van het format. Doel is niet om te komen tot een ranking van alle ingediende voorstellen omdat dit de (onjuiste) indruk zou kunnen wekken van onderlinge prioritering op kwaliteit. Daarom beperkt de Regiegroep zich tot het opstellen van een a-lijst en een b-lijst. Op de a-lijst komen de voorstellen te staan die geheel of in overwegende mate voldoen aan alle eisen van het format, terwijl de b-lijst die voorstellen omvat die in belangrijke mate niet aan de eisen van het format voldoen. Het is evenwel niet aan de Regiegroep om voorstellen af te wijzen en ook voorstellen op de b-lijst zullen dus aan de Commissie van Advies worden overhandigd tenzij de indieners aangeven daar geen prijs op te stellen. Initiatiefnemers worden uiteraard geïnformeerd.

Stap 3

De ordening in a- en b-lijsten is ook van belang voor Stap 3 in de maanden mei en juni. De Regiegroep clustert de voorstellen op de a-lijst al naar gelang de regio’s van Fryslân waar ze betrekking op hebben. Binnen elk van de zo bepaalde regio’s organiseert de Regiegroep vervolgens één of meerdere regiobijeenkomsten waar de plannen in die regio in onderlinge samenhang worden besproken. Ter voorbereiding op die bijeenkomsten kan elke belangstellende of belanghebbende op de website van de Regiegroep de informatie vinden die hij of zij nodig heeft: niet alleen de voorstellen op de a-lijst voor de regio in kwestie, maar ook de voorstellen op de b-lijst, inclusief daarbij behorend kaart- en fotomateriaal en situatieschetsen. Bedrijfsvertrouwelijke informatie wordt niet openbaar gemaakt als een initiatiefnemer daarom vraagt. De website is voorzien van een informatie- en email-functie zodat ook via die weg vragen gesteld en beantwoord kunnen worden. In principe is er per regio één bijeenkomst, maar het kan noodzakelijk zijn extra bijeenkomsten te organiseren, bijvoorbeeld als duidelijk is dat niet iedereen in voldoende mate aan het woord kwam.

Naast regiobijeenkomsten zal de Regiegroep in Stap 3 ook contact opnemen met de gemeenten waarvoor projectvoorstellen werden ingediend. Weliswaar moet in die voorstellen ook al worden aangegeven hoe de gemeente over het voorstel denkt, maar de Regiegroep rekent het tot haar taak daarover ook zelf direct contact te hebben met de betrokken gemeente.

Aan het einde van Stap 3 stelt de Regiegroep een verslag op van hetgeen in de regiobijeenkomsten en in de contacten met de gemeenten naar voren werd gebracht. Die verslagen worden op de website geplaatst opdat zij door belangstellenden ingezien kunnen worden en zo nodig van commentaar kunnen worden voorzien. Uiteraard kunnen ook initiatiefnemers op die verslagen reageren. Het alsnog indienen van een (opnieuw) gewijzigd voorstel is niet toegestaan want dat zou een premie zetten op het indienen van incomplete projectvoorstellen die pas gefinaliseerd worden na de regiobijeenkomsten – hetgeen in feite het gehele proces op zijn kop zou zetten.

Bij het einde van Stap 3 per eind juni ligt er dus het volgende op tafel: een aantal projectvoorstellen op een a-lijst; (b) een aantal projectvoorstellen op een b-lijst; (c) verslagen van de diverse regiobijeenkomsten; (d) verslagen van de contacten met de betrokken gemeenten; en (e) eventueel: reacties van initiatiefnemers en anderen op wat in de regiobijeenkomsten naar voren werd gebracht. Initiatiefnemers kunnen dan ook aangeven of en hoe ze hun plannen willen wijzigen als gevolg van wat er in de regiobijeenkomsten naar voren werd gebracht.

 

Stap 4

In Stap 4 gaat een onafhankelijke Commissie van Advies aan de slag. Die Commissie is eerder door de Regiegroep geformeerd met als uitgangspunt dat de Commissie als geheel deskundig is op het gebied van landschap, natuur, ruimtelijke ordening en de (bedrijfs)economische aspecten van windenergie. Daarnaast moet van elk van de leden individueel vaststaan dat hij of zij geen persoonlijk belang heeft bij enig windenergieproject of -initiatief in Fryslân en dat hij of zij ook verder geen directe persoonlijke of zakelijke relatie heeft met enige initiatiefnemer. Onverzoenlijke voorstanders of tegenstanders van windenergie in het algemeen zijn niet welkom.

De opdracht van de Commissie is om voor eind september één dan wel maximaal drie scenario’s op te stellen waarmee de Provincie Fryslân kan voldoen aan de eis van het Rijk van 530,5 MW opgesteld windenergievermogen in 2020. Complicatie daarbij is dat het windpark dat in voorbereiding is voor het (Friese deel van) het IJsselmeer onder de Rijkscoördinatieregeling is gebracht en dat de besluitvorming daarover dus in handen ligt van het Rijk. De omvang van dat park telt wel mee voor de 530,5 MW. Binnen de door CHFM, FMF en PDF afgesproken grens van 530,5 MW zal de Commissie van Advies zich dus moeten richten op de vraag hoe op het vaste land van Fryslân het nog resterende deel van die 530,5 MW het beste kan worden gerealiseerd. Wellicht dat daarbij aannames gemaakt moeten worden over het vermogen van het IJsselmeerpark als daarover in de zomer van 2014 nog geen duidelijkheid is. Hoe dan ook, de Commissie van Advies zal een afweging moeten maken tussen wat op land kan en wenselijk is en wat in het IJsselmeer kan en wenselijk is.

Waar de Regiegroep dus uitsluitend een procesmatige rol heeft en dus enkel checkt of ingediende projectvoorstellen voldoen aan de eisen van het format, is het aan de Commissie van Advies om, rekening houdend met alles wat ter tafel ligt, de diverse projectvoorstellen te beoordelen op hun inhoudelijke merites en om, op basis daarvan, voorstellen te doen hoe Fryslân in 2020 kan beschikken over 530,5 MW aan opgesteld vermogen windenergie. De Commissie van Advies komt met haar eindrapport uiterlijk per eind september 2014. Dit betekent dat de Commissie drie maanden heeft, maar daar vallen wel de zomermaanden in. Ook dit rapport wordt openbaar gemaakt via de website van de Regiegroep.

Stap 5

In Stap 5 – begin oktober 2014 – ontvangen Gedeputeerde Staten het eindrapport van de Commissie van Advies en het eindrapport van de Regiegroep voor verdere provinciale besluitvorming. Het is dan aan de Provincie Fryslân te beslissen of en hoe het advies van de Commissie van Advies wordt overgenomen en om, op die basis, beslissingen te nemen over de noodzakelijke ruimtelijke reserveringen en over de verdere procedures op het gebied van ruimtelijke ordening en vergunningverlening.

Stap 5 is dus het moment waarop FMF, PDF en SHFM (voorheen CHFM) het stokje weer overdragen aan de Provincie. Uitgangspunt van het hele proces is immers dat het enkel strekt ter voorbereiding op provinciale besluitvorming en dat er op geen enkele wijze afbreuk wordt gedaan aan de wettelijke bevoegdheden van de Provincie op het gebied van ruimtelijke ordening en vergunningverlening.

Nieuws